Cefixime 100 mg (Cefspan) คือยาอะไร: วิธีรักษาหนองใน กระเพาะปัสสาวะอักเสบ และวิธีกินที่ถูกต้อง

Cefixime (เซฟิกซีม) เป็นยาปฏิชีวนะ (Antibiotic) ในกลุ่ม Cephalosporins รุ่นที่ 3 (3rd Generation) ที่มีประสิทธิภาพสูงในการฆ่าเชื้อแบคทีเรีย ยานี้ไม่ได้รักษาแค่ “อาการอักเสบ” ทั่วไป แต่ใช้รักษาโรคติดเชื้อเฉพาะเจาะจง

1. โรคหนองในแท้ (Gonorrhea): เป็นยาทางเลือกหลักแบบกิน (Oral) ที่แพทย์ใช้รักษาหนองในที่ท่อปัสสาวะ ปากมดลูก และทวารหนัก
2. การติดเชื้อทางเดินปัสสาวะ: เช่น กระเพาะปัสสาวะอักเสบ (Cystitis) หรือกรวยไตอักเสบ
3. การติดเชื้อทางเดินหายใจ: เช่น หลอดลมอักเสบ, หูชั้นกลางอักเสบ, คออักเสบ/ต่อมทอนซิลอักเสบ
   
   

กลไกการออกฤทธิ์ (Mechanism of Action)

Cefixime ทำงานโดยการ “ทำลายกำแพงเมือง” ของแบคทีเรีย:

1. ยับยั้งการสร้างผนังเซลล์: ตัวยาจะเข้าไปขัดขวางกระบวนการสร้างผนังเซลล์ (Cell wall synthesis) ของแบคทีเรีย
2. เซลล์แตก: เมื่อไม่มีผนังเซลล์ที่แข็งแรง แบคทีเรียจะไม่สามารถทนต่อแรงดันภายในเซลล์ได้ ทำให้ตัวแตกและตายในที่สุด (Bactericidal)
3. ดื้อยาน้อยกว่า: เนื่องจากเป็นยารุ่นที่ 3 จึงทนต่อเอนไซม์ทำลายยาของแบคทีเรียได้ดีกว่ายาแก้อักเสบรุ่นเก่าๆ (เช่น Amoxicillin)
   
   

ขนาดยาและการบริหารยา (วิธีกิน)

อ้างอิงจากคำค้นหา “Cefixime 100 mg dose” และ “กินก่อนหรือหลังอาหาร”

1. สำหรับรักษาโรคหนองใน (Gonorrhea):
   • กินครั้งเดียวจบ: แพทย์มักสั่งจ่ายขนาด 400 mg (ทาน 4 เม็ด) เพียงครั้งเดียว (Single Dose) เพื่อตัดวงจรเชื้อ
   • คำเตือน: หากเป็นหนองในเทียม ยานี้จะรักษาไม่ได้ผล ต้องใช้ยาร่วมกับตัวอื่น

2. สำหรับการติดเชื้อทั่วไป (เช่น เจ็บคอ, กระเพาะปัสสาวะอักเสบ):
   • ผู้ใหญ่: ทานครั้งละ 100 mg วันละ 2 ครั้ง (เช้า-เย็น) หรือ 200 mg วันละ 1 ครั้ง
   • ระยะเวลา: 5 – 14 วัน (ต้องทานจนหมดตามแพทย์สั่ง ห้ามหยุดยาเอง)

3. กินตอนไหน? (กินก่อนหรือหลังอาหาร):
   • Cefixime สามารถทานได้ทั้ง “ก่อน” หรือ “หลัง” อาหาร
   • เคล็ดลับ: หากทานแล้วรู้สึกมวนท้อง แนะนำให้ทาน “หลังอาหาร” จะช่วยลดอาการระคายเคืองกระเพาะได้ดีกว่า โดยที่ยาดูดซึมได้ดีเท่าเดิม
     
     

ผลข้างเคียง (Side Effects)

จากคำค้นหา “Cefixime 100 mg ผลข้างเคียง” อาการที่พบได้คือ:

• ระบบทางเดินอาหาร: ถ่ายเหลว, ท้องเสีย (Diarrhea), ปวดท้อง หรือคลื่นไส้ (พบบ่อยที่สุด)
• ผื่นแพ้: หากมีผื่นแดง คัน หรือบวมที่หน้า/ปาก ให้หยุดยาและรีบไปโรงพยาบาลทันที (อาจเป็นการแพ้ยา)
• เชื้อรา: ในผู้หญิงอาจเกิดเชื้อราในช่องคลอดแทรกซ้อนได้หากทานยาปฏิชีวนะเป็นเวลานาน
  
  

ข้อควรระวังและคำแนะนำเพิ่มเติม

• แพ้ยา: ใครที่แพ้ยากลุ่ม Penicillin (เพนิซิลลิน) มีโอกาสประมาณ 10% ที่จะแพ้ยานี้ด้วย ควรแจ้งแพทย์หรือเภสัชกรทุกครั้ง
• หนองใน: หากใช้รักษาหนองใน ควรพาคู่นอนไปรักษาด้วย เพื่อป้องกันการติดเชื้อกลับมาซ้ำ (Ping-pong infection)
• ยาหมดอายุ: ห้ามเก็บยานี้ไว้นานเกินไป เพราะยาเสื่อมสภาพง่าย
  
  

ยี่ห้อยาที่มีส่วนประกอบ Cefixime ในไทย

• Cefspan (เซฟสแปน): ยาต้นแบบ (Original) คุณภาพสูง
• Cef-3: ยาชื่อสามัญที่ได้รับความนิยม
• Fixon: อีกหนึ่งยี่ห้อที่หาได้ทั่วไป
• Cefaxil: ยาผลิตในประเทศ
  
  

แหล่งซื้อยาและราคาโดยประมาณ

• แหล่งซื้อ: ร้านขายยาแผนปัจจุบันที่มีเภสัชกร (ยาอันตราย)
  
  

“ข้อมูลในบทความนี้เป็นเพียงความรู้เบื้องต้น ไม่สามารถใช้ทดแทนการปรึกษาและวินิจฉัยจากแพทย์หรือเภสัชได้ ควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรทุกครั้งเมื่อใช้ยา หรือมีปัญหาสุขภาพ”

ข้อมูลอ้างอิง

1. Centers for Disease Control and Prevention (CDC). Gonococcal Infections Treatment Guidelines.
2. MIMS Thailand. Cefixime – Dosage and Drug Information.
3. Mayo Clinic. Cefixime (Oral Route) Proper Use.

เรียบเรียงโดย (Compiled by)  : www.chulalakpharmacy.com