แปะแผ่นนิโคตินตอนนอนได้ไหม? ฝันชัด นอนไม่หลับ ควรถอดหรือไม่
แผ่นแปะนิโคติน 10, 15 และ 25 mg แปะตอนนอนได้ไหม ทำไมบางคนฝันชัดหรือนอนไม่หลับ วิธีใช้แผ่นแปะ 16 ชั่วโมงและวิธีปรับเมื่อรบกวนการนอน
ขึ้นอยู่กับชนิดของแผ่นแปะนิโคตินที่ใช้ หากเป็นแผ่นแปะระบบ 16 ชั่วโมง ขนาด 10 mg, 15 mg หรือ 25 mg ซึ่งมีใช้ในประเทศไทยบางผลิตภัณฑ์ โดยทั่วไปออกแบบให้ติดในตอนเช้าและ ถอดก่อนนอน ไม่จำเป็นต้องแปะขณะหลับ (อย. ไทย)
ส่วนแผ่นแปะระบบ 24 ชั่วโมง สามารถใส่นอนได้ แต่บางคนอาจมีอาการ ฝันชัด ฝันแปลก หรือนอนไม่หลับ จากนิโคตินที่ยังถูกปล่อยเข้าสู่ร่างกายในเวลากลางคืน หากเกิดอาการเหล่านี้สามารถถอดก่อนนอนและติดแผ่นใหม่ในตอนเช้าได้ (CDC)
ดังนั้นไม่ควรจำเพียงว่า “แผ่นนิโคตินต้องแปะทั้งคืน” หรือ “ต้องถอดทุกชนิด” แต่ควรดูว่าแผ่นที่ใช้อยู่เป็น 16 ชั่วโมงหรือ 24 ชั่วโมง ก่อน
แปะแผ่นนิโคตินตอนนอนได้ไหม?
ถ้าเป็นแผ่นแปะนิโคตินระบบ 16 ชั่วโมง ไม่จำเป็นต้องแปะตอนนอน โดยทั่วไปติดตอนเช้าและถอดก่อนเข้านอน
แผ่นแปะนิโคตินที่มีความแรง 10 mg, 15 mg และ 25 mg บางผลิตภัณฑ์ที่ขึ้นทะเบียนในประเทศไทยออกแบบให้ปล่อยนิโคตินเป็นเวลาประมาณ 16 ชั่วโมง จึงเหมาะกับการใช้ระหว่างช่วงตื่น และถอดออกก่อนนอน (อย. ไทย)
ตัวอย่างเช่น แผ่น 25 mg/16 ชั่วโมงจะค่อย ๆ ปล่อยนิโคตินระหว่างวันเพื่อช่วยลดอาการอยากบุหรี่และอาการถอนนิโคติน ส่วนตอนกลางคืนสามารถปล่อยให้ร่างกายไม่มีนิโคตินจากแผ่นแปะและเริ่มแผ่นใหม่อีกครั้งในตอนเช้า
แล้วแผ่นนิโคตินแบบ 24 ชั่วโมงล่ะ?
แผ่นแบบ 24 ชั่วโมงสามารถใส่นอนได้ และข้อดีคือยังคงมีระดับนิโคตินในเลือดช่วงกลางคืน จึงอาจช่วยลดความอยากบุหรี่ทันทีหลังตื่นนอนในผู้ที่มีภาวะพึ่งพานิโคตินสูง
อย่างไรก็ตาม นิโคตินในช่วงกลางคืนสามารถรบกวนการนอนในบางคน ทำให้เกิด นอนไม่หลับ หลับไม่สนิท หรือฝันชัดผิดปกติ หากเกิดอาการดังกล่าวสามารถถอดแผ่นก่อนเข้านอนและใช้แผ่นใหม่ในเช้าวันถัดไปได้ (CDC)
ดังนั้นวิธีใช้ต้องยึดตามผลิตภัณฑ์ที่ใช้จริง ไม่ควรนำวิธีใช้ของแผ่น 24 ชั่วโมงไปใช้กับแผ่น 16 ชั่วโมงโดยอัตโนมัติ
ทำไมแผ่นนิโคตินทำให้ฝันชัดหรือฝันแปลกได้?
นิโคตินเป็นสารที่ออกฤทธิ์ต่อระบบประสาท และการได้รับนิโคตินต่อเนื่องระหว่างนอนอาจเปลี่ยนรูปแบบการนอนและทำให้บางคนมีฝันที่ชัดหรือผิดปกติมากขึ้น
อาการผิดปกติด้านการนอนที่พบจากแผ่นแปะนิโคติน ได้แก่ นอนไม่หลับ หลับไม่สนิท ตื่นกลางคืน และ vivid dreams หรือฝันที่รู้สึกสมจริงมากกว่าปกติ (CDC)
อาการนี้ไม่ได้เกิดกับทุกคน และโดยทั่วไปไม่ถือว่าเป็นสัญญาณอันตรายร้ายแรง หากเกิดเฉพาะตอนที่แปะแผ่นขณะนอน การปรับระยะเวลาการใช้มักช่วยได้
ถ้าฝันชัดหรือนอนไม่หลับ ควรทำอย่างไร?
ขั้นแรกควรตรวจว่ากำลังใช้แผ่นแบบ 16 ชั่วโมงหรือ 24 ชั่วโมง
หากใช้ 10 mg / 15 mg / 25 mg แบบ 16 ชั่วโมง ให้ติดในตอนเช้าและถอดก่อนนอนตามรูปแบบการใช้ของผลิตภัณฑ์ ไม่จำเป็นต้องพยายามใส่ข้ามคืน (อย. ไทย)
หากใช้แผ่น 24 ชั่วโมง และเริ่มมีอาการฝันชัดหรือนอนไม่หลับ สามารถทดลองถอดก่อนนอน และติดแผ่นใหม่ในเช้าวันรุ่งขึ้น (CDC)
ควรประเมินปัจจัยอื่นร่วมด้วย เพราะในช่วงเลิกบุหรี่เองก็สามารถเกิด นอนไม่หลับ กระสับกระส่าย หรือหลับยาก จากอาการถอนนิโคตินได้ จึงไม่ใช่ทุกกรณีที่เกิดจากแผ่นแปะเพียงอย่างเดียว (CDC)
ถ้าถอดแผ่นก่อนนอน ตอนเช้าจะอยากบุหรี่มากขึ้นไหม?
เป็นไปได้ในบางคน โดยเฉพาะผู้ที่เคยสูบบุหรี่ทันทีหลังตื่นนอน
เมื่อถอดแผ่นในเวลากลางคืน ระดับนิโคตินในร่างกายจะลดลงมากกว่าการใช้แผ่น 24 ชั่วโมง ผู้ที่มีภาวะพึ่งพานิโคตินสูงจึงอาจรู้สึกอยากบุหรี่มากในตอนเช้า
อย่างไรก็ตาม แผ่น 16 ชั่วโมงถูกออกแบบมาให้ใช้งานลักษณะนี้อยู่แล้ว โดยติดแผ่นใหม่ในตอนเช้า หากยังมีอาการอยากบุหรี่มากระหว่างวัน อาจต้องประเมินว่าความแรงของแผ่นเหมาะสมหรือไม่ หรือจำเป็นต้องใช้ nicotine replacement รูปแบบออกฤทธิ์สั้นร่วมด้วยภายใต้คำแนะนำของบุคลากรทางการแพทย์
แผ่นนิโคติน 10 mg, 15 mg และ 25 mg ใช้อย่างไร?
สำหรับแผ่นแปะระบบ 16 ชั่วโมง ที่มีขนาด 10 mg, 15 mg และ 25 mg การเลือกขนาดขึ้นกับระดับการพึ่งพานิโคตินและจำนวนบุหรี่ที่สูบ
ข้อมูลผลิตภัณฑ์ที่ขึ้นทะเบียนในประเทศไทยระบุว่า ผู้ที่มีภาวะพึ่งพานิโคตินสูงหรือสูบมากกว่า 20 มวนต่อวันอาจเริ่มด้วย 25 mg/16 ชั่วโมง แล้วค่อยลดเป็น 15 mg และ 10 mg ตามลำดับ ส่วนผู้ที่สูบไม่เกินประมาณ 20 มวนต่อวันอาจเริ่มจาก 15 mg/16 ชั่วโมง แล้วลดลงเป็น 10 mg (อย. ไทย)
อย่างไรก็ตาม จำนวนมวนต่อวันเป็นเพียงส่วนหนึ่งของการประเมิน ระยะเวลาที่สูบมานาน ความอยากบุหรี่หลังตื่นนอน และการเคยเลิกมาก่อนก็มีผลต่อการเลือกขนาด จึงไม่ควรเพิ่มจำนวนแผ่นหรือความแรงเองเพียงเพราะยังมีความอยากบุหรี่
ควรติดแผ่นนิโคตินตรงไหน?
ควรติดบนผิวหนังที่ สะอาด แห้ง ไม่มีขนมาก และไม่มีแผลหรือการระคายเคือง เช่น ต้นแขนด้านนอก ไหล่ หน้าอก หรือบริเวณลำตัวส่วนบน
ควรกดแผ่นให้แน่นกับผิว และเปลี่ยนตำแหน่งติดทุกวันเพื่อลดการระคายเคือง ไม่ควรติดซ้ำบริเวณเดิมต่อเนื่อง (คณะเภสัชศาสตร์ ม.มหิดล)
การทาโลชั่น น้ำมัน หรือครีมบริเวณที่จะติดแผ่นอาจทำให้แผ่นยึดกับผิวไม่ดี จึงควรติดบนผิวแห้งโดยตรง
ถ้าแปะแล้วนอนไม่หลับ ต้องลดขนาดแผ่นไหม?
ไม่ควรลดขนาดเพียงเพราะมีอาการนอนไม่หลับทันที โดยเฉพาะหากกำลังใช้แผ่น 24 ชั่วโมง เพราะอาจแก้ได้ด้วยการถอดก่อนนอน
หากใช้แผ่น 16 ชั่วโมงอยู่แล้วและถอดก่อนนอนตามปกติ แต่ยังนอนไม่หลับ ควรพิจารณาปัจจัยอื่นร่วม เช่น อาการถอนนิโคติน ความเครียด การดื่มกาแฟ หรือคาเฟอีนปริมาณมาก
ช่วงหลังหยุดสูบบุหรี่ คาเฟอีนสามารถอยู่ในร่างกายได้นานขึ้นกว่าเดิม จึงอาจทำให้การดื่มกาแฟปริมาณเท่าเดิมส่งผลต่อการนอนมากขึ้น (CDC)
ดังนั้นก่อนลดขนาดแผ่นควรดูร่วมกันว่าในช่วงกลางวันยังมีความอยากบุหรี่ กระสับกระส่าย หรืออาการถอนนิโคตินมากหรือไม่ เพราะการลดขนาดเร็วเกินไปอาจทำให้ควบคุมความอยากได้ไม่ดี
ถ้าฝันชัด แต่ยังนอนได้ จำเป็นต้องหยุดแผ่นไหม?
ไม่จำเป็นต้องหยุดทันทีหากอาการไม่รบกวนและไม่มีอาการผิดปกติอื่น
ฝันชัดเป็นผลข้างเคียงที่พบได้จากแผ่นนิโคติน โดยเฉพาะผลิตภัณฑ์ที่ปล่อยนิโคตินตลอด 24 ชั่วโมง หากยังนอนได้ตามปกติ ผู้ใช้สามารถประเมินอาการต่อได้
แต่หากฝันรุนแรงจนตื่นบ่อย พักผ่อนไม่เพียงพอ หรือทำให้ไม่อยากใช้แผ่นต่อ การถอดก่อนนอนเป็นวิธีง่ายที่สุดที่ควรลองก่อน (CDC)
ระหว่างใช้แผ่นนิโคตินต้องระวังอาการอะไร?
ผลข้างเคียงที่พบได้บ่อยที่สุดคือการระคายเคืองบริเวณผิวหนัง เช่น แดง คัน หรือแสบ ซึ่งมักช่วยลดได้ด้วยการเปลี่ยนตำแหน่งติดทุกวัน
หากได้รับนิโคตินมากเกินไปอาจเกิด คลื่นไส้ เวียนศีรษะ ปวดศีรษะ ใจสั่น หรือรู้สึกไม่สบายผิดปกติ หากอาการชัดเจนหรือรุนแรงควรหยุดใช้และประเมินกับแพทย์หรือเภสัชกร
ผู้ที่เพิ่งมีภาวะหัวใจและหลอดเลือดรุนแรง หญิงตั้งครรภ์หรือให้นมบุตร และผู้มีโรคประจำตัวบางชนิดควรปรึกษาบุคลากรทางการแพทย์ก่อนเลือกใช้ผลิตภัณฑ์นิโคตินทดแทน (คณะเภสัชศาสตร์ ม.มหิดล)
สรุป แผ่นนิโคตินควรแปะตอนนอนหรือไม่?
ถ้าเป็นแผ่นนิโคติน 10 mg, 15 mg หรือ 25 mg แบบ 16 ชั่วโมง ให้ติดตอนเช้าและถอดก่อนนอนตามรูปแบบของผลิตภัณฑ์
ส่วนแผ่น 24 ชั่วโมงสามารถใส่ตอนนอนได้ แต่หากเกิด ฝันชัด ฝันแปลก หรือนอนไม่หลับ สามารถถอดก่อนเข้านอนและเริ่มแผ่นใหม่ในตอนเช้า
ดังนั้นก่อนแก้ปัญหาเรื่องการนอน ควรดูที่กล่องหรือเอกสารกำกับยาก่อนว่าเขียนว่า 16 hr หรือ 24 hr เพราะนี่เป็นข้อมูลสำคัญกว่าการดูเพียงจำนวนมิลลิกรัมบนแผ่น
FAQ
แผ่นนิโคติน 25 mg ใส่นอนได้ไหม?
หากเป็น 25 mg/16 ชั่วโมง ซึ่งเป็นรูปแบบหนึ่งที่มีจำหน่ายในประเทศไทย ควรติดช่วงเช้าและถอดก่อนนอน เพราะผลิตภัณฑ์ออกแบบให้ปล่อยนิโคตินประมาณ 16 ชั่วโมง (อย. ไทย)
แผ่นนิโคตินทำให้ฝันชัดจริงไหม?
เกิดได้ โดยเฉพาะเมื่อได้รับนิโคตินต่อเนื่องในช่วงกลางคืน อาการ sleep disturbance และ vivid dreams เป็นผลข้างเคียงที่รู้จักของ nicotine patch (CDC)
ฝันชัดจากแผ่นนิโคตินอันตรายไหม?
โดยทั่วไปไม่ใช่อาการอันตรายร้ายแรง แต่ถ้ารบกวนการพักผ่อน สามารถปรับโดยถอดแผ่นก่อนนอนตามชนิดผลิตภัณฑ์ที่ใช้
ถอดแผ่นนิโคตินก่อนนอนแล้วติดแผ่นเดิมตอนเช้าได้ไหม?
ไม่ควรนำแผ่นเดิมกลับมาติดซ้ำ ควรใช้แผ่นใหม่ตามรอบการใช้ของผลิตภัณฑ์
นอนไม่หลับหลังเลิกบุหรี่ เป็นเพราะแผ่นนิโคตินเสมอไหม?
ไม่เสมอไป อาการถอนนิโคตินเองสามารถทำให้กระสับกระส่ายและนอนไม่หลับได้ รวมถึงการเปลี่ยนแปลงการกำจัดคาเฟอีนหลังเลิกบุหรี่ก็อาจมีส่วน (CDC)
อ่านเพิ่มเติม
เรียบเรียงโดย: ร้านขายยาจุฬาลักษณ์เภสัช
References
ประเทศไทย
ต่างประเทศ
No results found.
ยังไม่มีบัญชี