Finasteride 1 mg กับ 5 mg ต่างกันอย่างไร? ใช้รักษาผมร่วงเหมือนกันไหม
Finasteride 1 mg และ 5 mg เป็นตัวยาเดียวกันแต่ขนาดและข้อบ่งใช้ต่างกัน 1 mg ใช้รักษาผมร่วงกรรมพันธุ์ในผู้ชาย ส่วน 5 mg ใช้ BPH และไม่ได้ทำให้ผมขึ้นมากกว่า 1 mg ถึง 5 เท่า
ถ้าเห็นยา Finasteride 1 mg และ Finasteride 5 mg หลายคนอาจคิดว่า “ตัวยาเหมือนกัน ถ้ากิน 5 mg น่าจะช่วยผมร่วงได้แรงกว่า 1 mg ถึง 5 เท่า?”
คำตอบคือ ไม่ใช่
Finasteride 1 mg และ 5 mg เป็นตัวยาสำคัญชนิดเดียวกัน แต่ถูกใช้หลัก ๆ ใน คนละข้อบ่งใช้
Finasteride 1 mg เป็นขนาดมาตรฐานที่ใช้สำหรับ Male Pattern Hair Loss หรือ Androgenetic Alopecia ในผู้ชาย
ขณะที่ Finasteride 5 mg ใช้สำหรับ Benign Prostatic Hyperplasia หรือ BPH — ต่อมลูกหมากโต
ฉลาก DailyMed ระบุ Finasteride 1 mg สำหรับ male pattern hair loss และแนะนำรับประทาน 1 mg วันละครั้ง ส่วนฉลาก Finasteride 5 mg ระบุข้อบ่งใช้สำหรับ symptomatic BPH ในผู้ชายที่มีต่อมลูกหมากโต
ที่น่าสนใจคือ งาน dose-ranging สำหรับผมร่วงพบว่า Finasteride 1 mg และ 5 mg ให้ประสิทธิภาพด้านเส้นผมใกล้เคียงกัน และนักวิจัยสรุปว่า 1 mg/day เป็นขนาดที่เหมาะสมที่สุดสำหรับ male pattern hair loss
ดังนั้น 5 mg ไม่ได้แปลว่าผมขึ้นดีกว่า 1 mg ถึง 5 เท่า
Finasteride ช่วยผมร่วงอย่างไร?
Finasteride เป็นยาในกลุ่ม 5-alpha reductase inhibitor โดยยับยั้ง Type II 5-alpha reductase
เอนไซม์นี้ทำหน้าที่เปลี่ยน Testosterone → Dihydrotestosterone หรือ DHT
ในผู้ชายที่มี androgenetic alopecia รูขุมขนบริเวณที่ไวต่อ DHT เช่น แนวผมด้านหน้า ขมับ กลางศีรษะ และ crown จะค่อย ๆ เกิด Hair Follicle Miniaturization
เส้นผมจึงบางและสั้นลงเรื่อย ๆ
เมื่อ Finasteride ลด DHT แรงกระตุ้นต่อ miniaturization จึงลดลง
Finasteride 1 mg ลด DHT ได้มากแค่ไหน?
การศึกษาที่วัด DHT ในหนังศีรษะและเลือดโดยตรงเปรียบเทียบ Finasteride หลายขนาด พบว่า
1 mg/day ลด scalp DHT ประมาณ 64.1%
ส่วน
5 mg/day ลดประมาณ 69.4%
ขณะที่ serum DHT ลดประมาณ
71.4% สำหรับ 1 mg
และ
72.2% สำหรับ 5 mg
หลังการรักษาระยะสั้นในงานทดลองดังกล่าว
ตัวเลขนี้อธิบายได้ดีว่า แม้ 5 mg จะเป็นขนาดยามากกว่า 1 mg ถึง 5 เท่า แต่ ผลต่อ DHT ไม่ได้เพิ่มขึ้น 5 เท่า เพราะการยับยั้งเอนไซม์เข้าใกล้ plateau ตั้งแต่ขนาดต่ำกว่านั้นแล้ว
แล้ว 1 mg กับ 5 mg ให้ผลเรื่องผมต่างกันไหม?
งาน dose-ranging ที่เปรียบเทียบ 0.01 mg, 0.2 mg, 1 mg และ 5 mg ในผู้ชายที่มี male pattern hair loss พบว่า 1 mg และ 5 mg ให้ประสิทธิภาพใกล้เคียงกัน และดีกว่าขนาดต่ำกว่า
นักวิจัยจึงสรุปว่า Finasteride 1 mg/day เป็น optimal dose สำหรับ male pattern hair loss
นี่เป็นข้อมูลสำคัญมาก เพราะแสดงว่า เพิ่มจาก 1 mg เป็น 5 mg ไม่ได้แปลว่าจะได้ผลด้านผมเพิ่มตามสัดส่วนยา
แล้วทำไม Finasteride 5 mg ถึงมีอยู่?
เพราะถูกพัฒนาสำหรับอีกโรคหนึ่ง คือ Benign Prostatic Hyperplasia — BPH
DHT มีบทบาทต่อการเจริญของต่อมลูกหมาก
Finasteride 5 mg จึงใช้เพื่อลดขนาดต่อมลูกหมากในผู้ชายที่มี symptomatic BPH และช่วยลดความเสี่ยง acute urinary retention และการผ่าตัดบางประเภท
DailyMed ระบุข้อบ่งใช้ของ Finasteride 5 mg สำหรับ BPH อย่างชัดเจน
ดังนั้น 5 mg ไม่ได้ถูกกำหนดขึ้นเพราะเป็น “สูตรผมร่วงขั้นแรง”
ถ้ากิน 5 mg เพื่อผมร่วงแทน 1 mg ได้ไหม?
ไม่ควรปรับขนาดเองโดยใช้หลักว่า “ขนาดมากกว่า น่าจะผมขึ้นมากกว่า”
เพราะ evidence ของ male pattern hair loss สนับสนุน 1 mg/day เป็นขนาดมาตรฐาน และ clinical dose-ranging พบ efficacy ของ 1 mg และ 5 mg ใกล้เคียงกัน
หากมีเหตุผลเฉพาะทางการแพทย์ ผู้รักษาอาจใช้ขนาดหรือรูปแบบต่างออกไป แต่ไม่ควรเป็นการเพิ่ม dose ด้วยตนเอง
แบ่ง Finasteride 5 mg เป็นหลายส่วนเพื่อใช้กับผมได้ไหม?
ในทางตัวเลข การแบ่ง 5 mg ออกเป็นส่วนจะได้ขนาดใกล้กับ 1 mg ในบางกรณี
แต่ในทางปฏิบัติต้องพิจารณา
โดยเฉพาะ หญิงตั้งครรภ์หรือผู้ที่อาจตั้งครรภ์ไม่ควรสัมผัสเม็ดยา Finasteride ที่บดหรือแตก เพราะ Finasteride สามารถถูกดูดซึมผ่านผิวหนังและมีความเสี่ยงต่อทารกเพศชายตามข้อมูลกำกับยา
ดังนั้น ไม่ควรตัดหรือแบ่งยาเองเพียงเพราะต้องการประหยัด โดยไม่ได้รับคำแนะนำเกี่ยวกับผลิตภัณฑ์ที่ใช้จริง
Finasteride 1 mg ใช้กับผมร่วงทุกชนิดไหม?
ไม่ใช่
Finasteride 1 mg มีข้อบ่งใช้สำหรับ Male Pattern Hair Loss หรือ Androgenetic Alopecia ในผู้ชาย
ไม่ได้หมายความว่าผมร่วงทุกชนิดจะตอบสนองต่อยา
ตัวอย่างสาเหตุอื่น เช่น
ไม่ได้มี DHT เป็นกลไกหลักเดียวกัน
ดังนั้น คนที่ผมร่วงแบบ ฉับพลัน เป็นหย่อม หนังศีรษะแดง เจ็บ หรือมีสะเก็ด ควรประเมิน diagnosis ก่อน
Finasteride 1 mg ต้องกินกี่เดือนถึงเห็นผล?
DailyMed ระบุว่าโดยทั่วไปต้องใช้ Finasteride 1 mg ต่อเนื่องอย่างน้อยประมาณ 3 เดือน จึงเริ่มเห็นประโยชน์ และต้องใช้ต่อเนื่องเพื่อคงผล
หากหยุดยา ประโยชน์จะค่อย ๆ ย้อนกลับภายในประมาณ 12 เดือน
ใน clinical trials ขนาดใหญ่ ผลด้าน hair count และภาพรวมดีขึ้นอย่างชัดเจนเมื่อใช้ต่อเนื่องเป็นปี และสามารถช่วยชะลอการดำเนินของ male pattern hair loss ได้ในระยะยาว
จึงไม่ควรประเมินยาในช่วงเพียง 2–4 สัปดาห์
Finasteride 1 mg ได้ผลจริงแค่ไหน?
การศึกษาขนาดใหญ่สองงานรวมผู้ชายกว่า 1,500 คนพบว่า Finasteride 1 mg/day ช่วยเพิ่ม hair count และชะลอการดำเนินของ male pattern hair loss อย่างมีนัยสำคัญเมื่อเทียบกับ placebo และผลยังคงเห็นในการติดตามต่อเนื่อง
อีกการวิเคราะห์ระยะยาวพบว่า Finasteride 1 mg ลดโอกาสเกิด visible further hair loss ในช่วง 5 ปีลงอย่างมากเมื่อเทียบกับ placebo
ดังนั้น 1 mg ไม่ได้เป็นขนาด “อ่อนกว่าเพื่อเริ่มลอง” แต่เป็น ขนาดที่ถูกเลือกจากการศึกษาหาขนาดยาโดยตรงสำหรับ male pattern hair loss
ผลข้างเคียงของ Finasteride 1 mg มีอะไรบ้าง?
ฉลาก Finasteride 1 mg ระบุ adverse reactions ที่พบตั้งแต่ประมาณ 1% และมากกว่า placebo ได้แก่
แต่ไม่ได้เกิดกับผู้ใช้ทุกคน และการรักษาโดยรวมใน clinical trials ถูกประเมินว่าทนต่อยาได้ดี
ประเด็นสำคัญคือ ไม่ควรเพิ่มจาก 1 mg ไป 5 mg ด้วยความคิดว่า “อยากได้ผลด้านผมมากขึ้น” โดยไม่มีเหตุผล เพราะประโยชน์ด้าน hair efficacy ไม่ได้เพิ่มตามสัดส่วน dose
สรุป
Finasteride 1 mg และ 5 mg เป็น ตัวยาเดียวกัน แต่มีข้อบ่งใช้หลักต่างกัน
Finasteride 1 mg → Male Pattern Hair Loss
Finasteride 5 mg → Benign Prostatic Hyperplasia
สำหรับผมร่วง งาน dose-ranging พบว่า 1 mg และ 5 mg ให้ efficacy ใกล้เคียงกัน และสรุปว่า 1 mg/day เป็น optimal dose สำหรับ male pattern hair loss
ด้านการลด DHT ก็ไม่ได้เพิ่มตามจำนวน mg แบบเส้นตรง
งานหนึ่งพบว่า 1 mg ลด scalp DHT ประมาณ 64.1% ขณะที่ 5 mg ลดประมาณ 69.4% และ serum DHT ลดประมาณ 71.4% เทียบกับ 72.2% ตามลำดับ
ดังนั้น Finasteride 5 mg ไม่ได้ช่วยผมร่วงมากกว่า 1 mg ถึง 5 เท่า และไม่ควรเพิ่มขนาดด้วยตนเองเพียงเพราะต้องการให้ผมขึ้นเร็วหรือมากขึ้น
สำหรับผู้ชายที่ได้รับการวินิจฉัย androgenetic alopecia Finasteride 1 mg/day คือขนาดมาตรฐานที่มีหลักฐานรองรับโดยตรง
หมายเหตุสำคัญ
การเลือกขนาด Finasteride ควรอิงข้อบ่งใช้และการประเมินเฉพาะบุคคล ไม่ควรแบ่ง เพิ่ม หรือลดขนาดยาเอง โดยเฉพาะผลิตภัณฑ์ที่รูปแบบเม็ดยาไม่ได้ออกแบบมาให้แบ่ง
เรียบเรียงโดย: www.chulalakpharmacy.com
References
No results found.
ยังไม่มีบัญชี