เด็กเป็นไข้หวัดใหญ่ใช้ Oseltamivir อย่างไร? ขนาดยาขึ้นกับน้ำหนักอย่างไร

เด็กเป็นไข้หวัดใหญ่ใช้ Oseltamivir อย่างไร? ขนาดยาตามน้ำหนัก 2026

Oseltamivir ใช้รักษา Influenza A และ B ในเด็ก โดยขนาดยาต้องดูทั้งอายุและน้ำหนัก เด็กอายุ 1 ปีขึ้นไปที่น้ำหนักไม่เกิน 15 กก. ใช้ 30 mg วันละ 2 ครั้ง, >15–23 กก. ใช้ 45 mg วันละ 2 ครั้ง, >23–40 กก. ใช้ 60 mg วันละ 2 ครั้ง และ >40 กก. ใช้ 75 mg วันละ 2 ครั้ง โดยทั่วไปนาน 5 วัน ส่วนเด็กอายุต่ำกว่า 1 ปีใช้ขนาดตามน้ำหนัก 3 mg/kg/dose วันละ 2 ครั้ง

Oseltamivir ใช้รักษาไข้หวัดใหญ่ในเด็กได้ไหม?

ได้ Oseltamivir เป็นยาต้านไวรัสกลุ่ม Neuraminidase Inhibitor ที่ออกฤทธิ์ต่อทั้ง Influenza A และ Influenza B และเป็นหนึ่งในยาหลักที่ใช้รักษาไข้หวัดใหญ่ในเด็ก

ยามีทั้งรูปแบบแคปซูลและยาน้ำ เด็กที่ยังกลืนแคปซูลไม่ได้สามารถใช้ oral suspension หรือรูปแบบที่เตรียมตามคำแนะนำของเภสัชกรได้

Oseltamivir ไม่ใช่ยาลดไข้และไม่ใช่ยาปฏิชีวนะ แต่ทำหน้าที่ยับยั้งการเพิ่มจำนวนของไวรัสไข้หวัดใหญ่

ขนาด Oseltamivir สำหรับรักษาไข้หวัดใหญ่ในเด็กดูจากอะไร?

เด็กอายุ 1 ปีขึ้นไป ใช้น้ำหนักตัวเป็นหลัก

ขนาดมาตรฐานสำหรับการรักษาเป็นเวลา 5 วันคือ

  • น้ำหนัก ≤15 กก. → 30 mg วันละ 2 ครั้ง
  • น้ำหนัก >15–23 กก. → 45 mg วันละ 2 ครั้ง
  • น้ำหนัก >23–40 กก. → 60 mg วันละ 2 ครั้ง
  • น้ำหนัก >40 กก. → 75 mg วันละ 2 ครั้ง

คำว่า “วันละ 2 ครั้ง” โดยทั่วไปหมายถึงให้ยาห่างกันประมาณ 12 ชั่วโมง เช่น เช้าและเย็น

ตัวอย่างเด็กหนัก 14 กก. ต้องกินเท่าไร?

เด็กอายุอย่างน้อย 1 ปี น้ำหนัก 14 กก. อยู่ในช่วง ≤15 กก.

ขนาดรักษาคือ

30 mg ต่อครั้ง วันละ 2 ครั้ง เป็นเวลา 5 วัน

หากใช้ Oseltamivir oral suspension ความเข้มข้น 6 mg/mL จะเท่ากับ 5 mL ต่อครั้ง

แต่ต้องตรวจความเข้มข้นบนฉลากก่อนทุกครั้ง เพราะปริมาตรเป็น mL จะเปลี่ยนทันทีหากผลิตภัณฑ์มีความเข้มข้นต่างกัน

เด็กหนัก 20 กก. ใช้ขนาดเท่าไร?

น้ำหนัก 20 กก. อยู่ในช่วง >15–23 กก.

ขนาดรักษาคือ

45 mg ต่อครั้ง วันละ 2 ครั้ง เป็นเวลา 5 วัน

ถ้าเป็นยาน้ำ 6 mg/mL จะเท่ากับ 7.5 mL ต่อครั้ง

เด็กหนัก 25 กก. ใช้ขนาดเท่าไร?

น้ำหนัก 25 กก. อยู่ในช่วง >23–40 กก.

ขนาดรักษาคือ

60 mg ต่อครั้ง วันละ 2 ครั้ง เป็นเวลา 5 วัน

หากใช้ยาน้ำ 6 mg/mL จะเท่ากับ 10 mL ต่อครั้ง

เด็กหนัก 42 กก. ใช้ขนาดเหมือนผู้ใหญ่หรือไม่?

เด็กอายุ 1 ปีขึ้นไปที่น้ำหนักมากกว่า 40 กก. ใช้ขนาดรักษา

75 mg ต่อครั้ง วันละ 2 ครั้ง เป็นเวลา 5 วัน

ซึ่งเป็นขนาดเดียวกับที่ใช้รักษาไข้หวัดใหญ่แบบ uncomplicated influenza ในผู้ใหญ่ทั่วไป

ถ้าเป็นยาน้ำ 6 mg/mL ต้องกินกี่ mL?

หากฉลากระบุความเข้มข้น 6 mg/mL สามารถเทียบได้ดังนี้

  • 30 mg → 5 mL
  • 45 mg → 7.5 mL
  • 60 mg → 10 mL
  • 75 mg → 12.5 mL

ตัวเลขนี้ใช้ได้เฉพาะผลิตภัณฑ์ที่มีความเข้มข้น 6 mg/mL เท่านั้น

ก่อนจ่ายยาหรือให้เด็กกิน ควรตรวจความเข้มข้นบนขวดทุกครั้ง และควรใช้ oral syringe หรืออุปกรณ์ตวงยาที่เหมาะสม ไม่ใช้ช้อนกินข้าวในบ้านแทน

เด็กอายุต่ำกว่า 1 ปี ใช้ Oseltamivir อย่างไร?

CDC แนะนำสำหรับการรักษาเด็กอายุต่ำกว่า 1 ปี

3 mg/kg/dose วันละ 2 ครั้ง เป็นเวลา 5 วัน

ตัวอย่างเช่น เด็กน้ำหนัก 8 กก.

3 mg × 8 kg = 24 mg ต่อครั้ง

ดังนั้นขนาดคือ 24 mg วันละ 2 ครั้ง

หากใช้ยาน้ำ 6 mg/mL จะเท่ากับ 4 mL ต่อครั้ง

เด็กเล็กโดยเฉพาะทารกควรได้รับการคำนวณขนาดอย่างถูกต้องตามน้ำหนักและอยู่ภายใต้คำแนะนำของแพทย์หรือเภสัชกร

ทารกอายุต่ำกว่า 2 สัปดาห์ใช้ได้ไหม?

มีรายละเอียดเรื่อง regulatory approval และ clinical recommendation ที่ต่างกัน

CDC ระบุว่า Oseltamivir ได้รับ FDA approval สำหรับรักษา acute uncomplicated influenza ตั้งแต่อายุ 14 วันขึ้นไป แต่ CDC และ American Academy of Pediatrics สนับสนุนการใช้ Oseltamivir สำหรับรักษาไข้หวัดใหญ่ในทารกอายุน้อยกว่า 14 วันได้เมื่อมีข้อบ่งชี้

เด็กกลุ่มนี้ไม่ควรคำนวณหรือให้ยาเอง เพราะต้องประเมินอายุ น้ำหนัก ภาวะคลอดก่อนกำหนด การทำงานของไต และความรุนแรงของโรค

เด็กคลอดก่อนกำหนดใช้ 3 mg/kg เหมือนกันไหม?

ไม่ควรใช้สูตรของทารกครบกำหนดโดยอัตโนมัติ

ทารกคลอดก่อนกำหนดอาจกำจัด Oseltamivir ได้ช้ากว่าเนื่องจากการทำงานของไตยังพัฒนาไม่เต็มที่ จึงอาจต้องใช้ขนาดยาที่แตกต่างจาก 3 mg/kg/dose

กรณีทารกคลอดก่อนกำหนดควรให้แพทย์เป็นผู้กำหนดขนาดตาม postmenstrual age และภาวะของเด็ก

Oseltamivir ควรเริ่มภายในกี่ชั่วโมง?

ยาจะให้ประโยชน์มากที่สุดเมื่อเริ่มเร็ว โดยเฉพาะภายในประมาณ 48 ชั่วโมงหลังเริ่มมีอาการ

แต่ไม่ได้หมายความว่าเกิน 48 ชั่วโมงแล้วใช้ไม่ได้เสมอไป

เด็กที่

  • อาการรุนแรง
  • อาการแย่ลง
  • ต้องนอนโรงพยาบาล
  • มีความเสี่ยงสูงต่อภาวะแทรกซ้อน

ยังอาจได้รับประโยชน์จาก antiviral treatment แม้เริ่มหลัง 48 ชั่วโมง ดังนั้นไม่ควรใช้เกณฑ์ 48 ชั่วโมงเป็นเหตุผลในการปฏิเสธการรักษาเด็กที่อาการรุนแรงหรือมีความเสี่ยงสูง

เด็กกลุ่มไหนควรพิจารณารักษาเร็วเป็นพิเศษ?

เด็กเล็กมีความเสี่ยงต่อภาวะแทรกซ้อนจากไข้หวัดใหญ่มากกว่าผู้ใหญ่บางกลุ่ม โดยเฉพาะเด็กอายุต่ำกว่า 5 ปี และความเสี่ยงสูงมากขึ้นในเด็กอายุต่ำกว่า 2 ปี

นอกจากนี้ควรระวังเด็กที่มี

  • โรคหอบหืดหรือโรคปอดเรื้อรัง
  • โรคหัวใจ
  • เบาหวาน
  • โรคไต
  • โรคทางระบบประสาท
  • ภูมิคุ้มกันบกพร่อง
  • โรคเรื้อรังที่เพิ่มความเสี่ยงต่อ influenza complications

กลุ่มเหล่านี้ควรได้รับการประเมินเร็วเมื่อสงสัยไข้หวัดใหญ่

ต้องรอผลตรวจ Influenza ก่อนเริ่ม Oseltamivir หรือไม่?

ไม่จำเป็นในทุกกรณี

ถ้าเด็กมีอาการเข้าได้กับไข้หวัดใหญ่และอยู่ในกลุ่มเสี่ยงสูง มีอาการรุนแรง หรือโรคกำลังดำเนินมากขึ้น สามารถพิจารณาเริ่ม antiviral treatment จาก clinical suspicion โดยไม่จำเป็นต้องรอผลตรวจให้ชัดก่อน

การรอผลตรวจหลายวันอาจทำให้เสียช่วงที่ antiviral treatment ให้ประโยชน์มากที่สุด


รักษากับป้องกันใช้ขนาดเดียวกันไหม?

ไม่เหมือนกัน

นี่เป็นจุดที่ต้องระวังมาก

สำหรับเด็กอายุ 1 ปีขึ้นไป ขนาดตามน้ำหนักต่อครั้งเหมือนกัน แต่ความถี่ต่างกัน

การรักษา Influenza

  • ≤15 กก. → 30 mg วันละ 2 ครั้ง

  • 15–23 กก. → 45 mg วันละ 2 ครั้ง

  • 23–40 กก. → 60 mg วันละ 2 ครั้ง

  • 40 กก. → 75 mg วันละ 2 ครั้ง

การป้องกันหลังสัมผัสเชื้อ

  • ≤15 กก. → 30 mg วันละครั้ง

  • 15–23 กก. → 45 mg วันละครั้ง

  • 23–40 กก. → 60 mg วันละครั้ง

  • 40 กก. → 75 mg วันละครั้ง

ตามแนวทาง CDC ปัจจุบัน chemoprophylaxis หลังสัมผัสโดยทั่วไปใช้ 7 วันหลังการสัมผัสครั้งสุดท้าย

ดังนั้นห้ามสับสนระหว่าง “วันละ 2 ครั้งเพื่อรักษา” กับ “วันละครั้งเพื่อป้องกัน”



เด็กอายุต่ำกว่า 1 ปีใช้เพื่อป้องกันอย่างไร?

เด็กอายุ 3 เดือนถึงต่ำกว่า 1 ปี CDC แนะนำสำหรับ chemoprophylaxis

3 mg/kg/dose วันละครั้ง

แต่เด็กอายุต่ำกว่า 3 เดือน ไม่แนะนำ Oseltamivir prophylaxis เป็นประจำ เนื่องจากข้อมูลยังจำกัด เว้นแต่สถานการณ์จะถูกประเมินว่ามีความสำคัญอย่างมาก

การป้องกันด้วยยาในทารกจึงควรอยู่ภายใต้การตัดสินใจของแพทย์

Oseltamivir ต้องกินครบ 5 วันหรือไม่?

สำหรับ uncomplicated influenza สูตรมาตรฐานคือวันละ 2 ครั้ง เป็นเวลา 5 วัน

ไม่ควรหยุดยาเองเพียงเพราะ

  • ไข้ลดแล้ว
  • เด็กเริ่มเล่นได้
  • ไอลดลง
  • กินอาหารได้ดีขึ้น

แต่ในเด็กที่นอนโรงพยาบาล มีโรครุนแรง หรือภูมิคุ้มกันบกพร่อง แพทย์อาจพิจารณาระยะเวลาการรักษานานกว่าสูตรทั่วไปได้

กินพร้อมอาหารได้ไหม?

ได้

Oseltamivir สามารถกินพร้อมหรือไม่พร้อมอาหาร แต่ถ้าเด็กมีคลื่นไส้หรืออาเจียน การให้ยาพร้อมอาหารหรือนมอาจช่วยให้ทนยาได้ดีขึ้น

ผลข้างเคียงที่พบได้บ่อยของ Oseltamivir คือ

  • คลื่นไส้
  • อาเจียน

โดยเฉพาะช่วงต้นของการรักษา

เด็กกินยาแล้วอาเจียน ต้องกินซ้ำหรือไม่?

ต้องดูระยะเวลาหลังรับยา

หลักที่ใช้ในคำแนะนำยาสำหรับเด็กทั่วไปคือ หากอาเจียนภายในประมาณ 30 นาทีหลังได้รับ Oseltamivir อาจให้ dose เดิมซ้ำได้ ส่วนถ้าอาเจียนหลังผ่านไปมากกว่า 30 นาที โดยทั่วไปไม่ต้องให้ซ้ำและรอ dose ถัดไปตามเวลาปกติ

หากเด็กอาเจียนซ้ำทุกครั้งหลังรับยา ไม่ควรให้ dose ซ้ำหลายครั้ง ควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกร

ถ้าเด็กกลืนแคปซูลไม่ได้ ทำอย่างไร?

Oseltamivir มี oral suspension สำหรับเด็ก

หากไม่มียาน้ำและเด็กได้รับการสั่งแคปซูล CDC ระบุว่าแคปซูลสามารถเปิดและผสมกับของเหลวที่มีลักษณะข้นและมีรสหวานเพื่อช่วยกลบรสขมได้ในบางสถานการณ์

อย่างไรก็ตามต้องแน่ใจว่าใช้ขนาดยาตามใบสั่งอย่างถูกต้อง และเด็กกินส่วนผสมทั้งหมดเพื่อให้ได้รับ dose ครบ

หากต้องแบ่งขนาดจากแคปซูลหรือเตรียมยาน้ำ ควรให้เภสัชกรเป็นผู้จัดเตรียม

ถ้าลืมกินหนึ่งครั้ง ต้องเพิ่มเป็นสองเท่าไหม?

ไม่ควรเพิ่ม dose เป็นสองเท่า

หากนึกได้และยังไม่ใกล้เวลาครั้งถัดไป สามารถให้ dose ที่ลืม แล้วกลับไปใช้ตารางเดิม

แต่ถ้าใกล้ dose ถัดไปแล้ว ให้ข้าม dose ที่ลืม และให้ครั้งถัดไปตามเวลาปกติ

ไม่ควรรวมสอง dose เข้าด้วยกัน

Oseltamivir ใช้กับ Influenza A และ B เหมือนกันไหม?

ใช้ได้ทั้ง Influenza A และ Influenza B

ไม่จำเป็นต้องเปลี่ยนขนาดยาเพียงเพราะผลตรวจเป็น Flu A หรือ Flu B

ขนาดยาพิจารณาจาก

  • อายุ
  • น้ำหนัก
  • การใช้เพื่อรักษาหรือป้องกัน
  • การทำงานของไต
  • ความรุนแรงของโรค

มากกว่าการแบ่งว่าเป็น Influenza A หรือ B

เด็กมีไข้ทุกคนต้องกิน Oseltamivir ไหม?

ไม่จำเป็น

Oseltamivir มีประโยชน์สำหรับ Influenza ไม่ใช่ไวรัสทุกชนิดที่ทำให้มีไข้

อาการไข้ ไอ น้ำมูกอาจเกิดจาก

  • Influenza
  • RSV
  • COVID-19
  • Adenovirus
  • Rhinovirus
  • เชื้ออื่น

การตัดสินใจใช้ antiviral จึงต้องดูอาการ ระยะเวลาตั้งแต่เริ่มป่วย อายุ ปัจจัยเสี่ยง และการระบาดของ Influenza ในช่วงนั้น

เมื่อไรต้องพาเด็กไปโรงพยาบาล?

ควรได้รับการประเมินโดยเร็วหากเด็กมี

  • หายใจเร็วหรือหายใจลำบาก
  • หน้าอกบุ๋ม
  • ปากหรือใบหน้าเขียวคล้ำ
  • ซึมผิดปกติ
  • ปลุกยาก
  • ชัก
  • ดื่มน้ำไม่ได้
  • ปัสสาวะน้อยมาก
  • มีสัญญาณขาดน้ำ
  • ไข้หรือไอดีขึ้นแล้วกลับแย่ลง
  • มีโรคประจำตัวและอาการทรุดลง

เด็กเล็ก โดยเฉพาะอายุต่ำกว่า 2 ปี ควรได้รับการประเมินเร็วกว่าเด็กโตเมื่อมีอาการที่น่ากังวล

FAQ

เด็กหนัก 15 กก. ใช้ Oseltamivir เท่าไร?

ถ้าอายุอย่างน้อย 1 ปีและใช้เพื่อรักษา Influenza ขนาดมาตรฐานคือ 30 mg วันละ 2 ครั้ง เป็นเวลา 5 วัน

เด็กหนัก 16 กก. ใช้ 30 หรือ 45 mg?

น้ำหนักมากกว่า 15 กก. และไม่เกิน 23 กก. อยู่ในช่วง 45 mg ต่อครั้ง วันละ 2 ครั้งสำหรับการรักษา

เด็กหนักเกิน 40 กก. ใช้ 75 mg ได้ไหม?

ได้ ตามแนวทาง CDC เด็กอายุอย่างน้อย 1 ปีที่น้ำหนักมากกว่า 40 กก. ใช้ 75 mg วันละ 2 ครั้ง เป็นเวลา 5 วันสำหรับการรักษา uncomplicated influenza

Oseltamivir syrup 6 mg/mL เด็กหนัก 20 กก. กินกี่ mL?

เด็กอายุอย่างน้อย 1 ปี น้ำหนัก 20 กก. ใช้ 45 mg ต่อครั้ง หากยาน้ำมีความเข้มข้น 6 mg/mL จะเท่ากับ 7.5 mL ต่อครั้ง วันละ 2 ครั้ง แต่ต้องตรวจความเข้มข้นบนฉลากก่อนทุกครั้ง

Oseltamivir ต้องกินภายใน 48 ชั่วโมงเท่านั้นหรือไม่?

ไม่ใช่ ยาได้ประโยชน์มากที่สุดเมื่อเริ่มภายใน 48 ชั่วโมง แต่เด็กที่มีอาการรุนแรง ต้องนอนโรงพยาบาล หรือมีความเสี่ยงสูงต่อภาวะแทรกซ้อนยังอาจได้รับประโยชน์แม้เริ่มหลัง 48 ชั่วโมง

ศึกษาข้อมูลเพิ่มเติม

  • Oseltamivir ทำให้คลื่นไส้หรืออาเจียน ทำอย่างไร? ต้องกินพร้อมอาหารหรือไม่
  • ไข้หวัดใหญ่ A กับ B ต่างกันอย่างไร? ตัวไหนอาการหนักกว่าและใช้ยาเหมือนกันไหม
  • ไข้หวัดใหญ่ดีขึ้นแล้วไข้กลับสูงอีกครั้ง ต้องระวังปอดอักเสบหรือแบคทีเรียแทรกซ้อนไหม
  • RSV ในเด็กอันตรายแค่ไหน? อาการต่างจากไข้หวัดใหญ่อย่างไร?

สรุป

ขนาด Oseltamivir สำหรับรักษา Influenza ในเด็กต้องดูอายุและน้ำหนัก โดยสูตรมาตรฐานสำหรับเด็กอายุ 1 ปีขึ้นไปคือ

  • ≤15 กก. → 30 mg วันละ 2 ครั้ง

  • 15–23 กก. → 45 mg วันละ 2 ครั้ง

  • 23–40 กก. → 60 mg วันละ 2 ครั้ง

  • 40 กก. → 75 mg วันละ 2 ครั้ง
  • ระยะเวลารักษาโดยทั่วไป 5 วัน

เด็กอายุต่ำกว่า 1 ปีใช้ 3 mg/kg/dose วันละ 2 ครั้งตามแนวทาง CDC โดยเด็กเล็กและทารกควรได้รับการคำนวณขนาดโดยบุคลากรทางการแพทย์

สิ่งสำคัญคือ อย่าสับสนขนาดรักษากับขนาดป้องกัน เพราะการรักษาโดยทั่วไปให้วันละ 2 ครั้ง ขณะที่ chemoprophylaxis ใช้วันละครั้ง

Oseltamivir ให้ประโยชน์สูงสุดเมื่อเริ่มเร็ว โดยเฉพาะภายใน 48 ชั่วโมง แต่เด็กที่อาการรุนแรงหรือมีความเสี่ยงสูงยังอาจได้รับประโยชน์จากการเริ่มยาภายหลัง



บทความที่เกี่ยวข้อง

  • Oseltamivir ทำให้คลื่นไส้หรืออาเจียน ทำอย่างไร? ต้องกินพร้อมอาหารหรือไม่
  • Oseltamivir ควรกินภายในกี่ชั่วโมง? เกิน 48 ชั่วโมงยังได้ผลไหม
  • ไข้หวัดใหญ่ A กับ B ต่างกันอย่างไร? ตัวไหนอาการหนักกว่าและใช้ยาเหมือนกันไหม
  • RSV ในเด็กอันตรายแค่ไหน? อาการต่างจากไข้หวัดใหญ่อย่างไร?
  • ไข้หวัดใหญ่กับ RSV ติดพร้อมกันได้ไหม? อาการแบบไหนควรตรวจมากกว่าหนึ่งเชื้อ


References

Centers for Disease Control and Prevention. Influenza Antiviral Medications: Summary for Clinicians. Updated March 10, 2026.
https://www.cdc.gov/flu/hcp/antivirals/summary-clinicians.html

Centers for Disease Control and Prevention. Treatment of Flu in Children.
https://www.cdc.gov/flu/treatment/children-antiviral.html

Centers for Disease Control and Prevention. Treating Flu with Antiviral Drugs.
https://www.cdc.gov/flu/treatment/antiviral-drugs.html

Centers for Disease Control and Prevention. About Influenza Antiviral Medications. Updated March 10, 2026.
https://www.cdc.gov/flu/hcp/antivirals/

U.S. Food and Drug Administration. TAMIFLU (Oseltamivir Phosphate) Prescribing Information.
https://www.accessdata.fda.gov/drugsatfda_docs/label/2018/021087s069,021246s052lbl.pdf


หมายเหตุสำคัญ

บทความนี้แสดงขนาดมาตรฐานสำหรับการรักษา Influenza ตามน้ำหนักในเด็กทั่วไป ไม่ควรนำไปใช้คำนวณเองในทารกคลอดก่อนกำหนด เด็กที่มีการทำงานของไตผิดปกติ หรือผู้ป่วยที่มีภาวะซับซ้อน เพราะอาจต้องปรับขนาดยา

การคำนวณจาก mg เป็น mL ต้องตรวจความเข้มข้นของ Oseltamivir suspension บนฉลากทุกครั้ง ตัวอย่างปริมาตรในบทความใช้กับความเข้มข้น 6 mg/mL เท่านั้น



เรียบเรียงโดย: www.chulalakpharmacy.com

แชร์ข้อมูลไปยัง

สินค้าที่เกี่ยวข้อง

No results found.

ยังไม่มีบัญชี